Complete header-to-header section · 16 Jalal Khaleghi couplets · PDF pages 41–42. Visually checked reading transcription for your review. Footnotes and reference numbers omitted; optional vocalization and printed justification are not reproduced.
Comparison method and source alignment
Only letters and numbers are compared. Spaces, punctuation, vowel marks and invisible characters are ignored. Whole words are highlighted to preserve Persian joining. Stored spacing and supplied Ganjoor English are preserved. English has not been revised to match Jalal Khaleghi.
Rows follow Jalal Khaleghi’s headings and order. Ganjoor source labels identify the original TXT section and couplet; those labels are outside the poem. Notes explain different ordering, section boundaries, and partial correspondence. Blank counterparts describe this alignment, not a judgment that a verse was added or deleted historically.
Ganjoor source 00-04, couplet 11 is shown once with its Jalal Khaleghi counterpart in section 6.
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 1
چو زین بگذری مردم آمد پدید
شد این بندها را سراسر کلید
When you pass beyond this, people will become apparent, and the keys to all these bonds will be revealed.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 1
کزین بگذری مردم آمد پدید
شد این بندها را سراسر کلید
Same letters and numbers
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 2
سرش راست بر شد چو سرو بلند
به گفتار خوب و خرد کار بند
Her head rose high like a tall cypress, bound by good speech and wisdom.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 2
سرش راست برشد چو سرو بلند
به گفتار خوب و خرد کاربند
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 3
پذیرندهٔ هوش و رای و خرد
مر او را دد و دام فرمان برد
Accepting of intellect, reason, and wisdom,
He avoided the snares and traps of tyranny.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 3
پذیرنده‌ی هوش و رای و خرد
مرو را دد و دام فرمان برد
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 4
ز راه خرد بنگری اندکی
که مردم به معنی چه باشد یکی
Take a brief look at the path of wisdom,
To understand what it means to be human.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 4
ز راه خرد بنگری اندکی
که معنی مردم چه باشد یکی
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 5
مگر مردمی خیره خوانی همی
جز این را نشانی ندانی همی
But you read the people with bewilderment,
And know no other sign but this.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 5
مگر مردمی خیره‌خوانی همی
جزین را نشانی ندانی همی
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 6
تو را از دو گیتی بر آورده‌اند
به چندین میانجی بپرورده‌اند
"They have brought you forth from two worlds,
And raised you with many intermediaries."
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 6
ترا از دو گیتی برآورده‌اند
به چندین میانجی بپرورده‌اند
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 7
نخستین فطرت پسین شمار
تویی خویشتن را به بازی مدار
The first nature, count as the last,
Do not treat yourself as a plaything.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 7
نخستینت: فکرت، پسینت: شمار،
تو مر خویشتن را به بازی مدار
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 8
شنیدم ز دانا دگرگونه زین
چه دانیم راز جهان آفرین
"I have heard from the wise, something different from this:
What do we know of the secrets of the Creator of the world?"
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 8
شنیدم ز دانا دگرگون ازین
چه دانیم راز جهان آفرین
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 9
نگه کن سرانجام خود را ببین
چو کاری بیابی از این به گزین
Keep your ultimate goal in sight,
Choose from this what serves your purpose right.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 9
[نگه کن سرانجام خود را ببین
که کاری نیابی بروبر گزین]
Square brackets printed around this couplet are retained.
Same letters and numbers
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 10
به رنج اندر آری تنت را رواست
که خود رنج بردن به دانش سزاست
You endure suffering, it is fitting for your body,
For enduring suffering is the punishment of knowledge.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 10
[به رنج اندرآری تنت را رواست
که خود رنج بردن به دانش سزاست]
Square brackets printed around this couplet are retained.
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 12
نگه کن بدین گنبد تیزگرد
که درمان ازوی است و ز اوی است درد
Keep your gaze fixed on this lofty dome,
For from it comes both healing and pain.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 11
نگه کن بدین گنبد تیزگرد
که درمان ازویست و زویست درد
Same letters and numbers
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 13
نه گشت زمانه بفرسایدش
نه آن رنج و تیمار بگزایدش
Time did not allow him to enjoy it,
Nor did it bring him any relief from suffering and torment.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 12
نه گشت زمانه بفرسایدش
نه آن رنج و تیمار بگزایدش
Same letters and numbers
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 14
نه از جنبش آرام گیرد همی
نه چون ما تباهی پذیرد همی
It does not remain calm like us,
Nor does it accept destruction like us.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 13
نه از جنبش آرام گیرد همی
نه چون ما تباهی پذیرد همی
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-04 · Couplet 15
از او دان فزونی از او هم شمار
بد و نیک نزدیک او آشکار
Know from Him both increase and decrease,
Good and evil are evident to Him.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 14
ازو دان فزونی و زوهم نهار
بد و نیک نزدیک او آشکار
Letters differ
Ganjoor · OLD Source 00-05 · Couplet 1
ز یاقوت سرخ است چرخ کبود
نه از آب و گرد و نه از باد و دود
The sky is blue from red rubies,
Not from water, dust, wind, or smoke.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 15
ز یاقوت سرخ ست چرخ کبود
نه از آب و باد و نه از گرد و دود
Ganjoor places this couplet at the beginning of its next section (source 00-05).
Same letters and numbers
Ganjoor · OLD Source 00-05 · Couplet 2
به چندین فروغ و به چندین چراغ
بیاراسته چون به نوروز باغ
With many illuminations and many lamps,
Decorated like a garden on Nowruz.
Jalal Khaleghi · NEW Couplet 16
به چندین فروغ و به چندین چراغ
بیاراسته چون به نوروز باغ
Ganjoor places this couplet in its next section (source 00-05).